16.05.2026 15:45
Суган сортлары: көньяк, төньяк, әче, татлы – үстерү серләре
Суганның өлгерү чоры, саклау вакыты, тәме белән аерылып тора торган әллә ничә төре бар. Суганны нинди төбәктә үстерүләренә бәйле рәвештә, көньяк һәм төньяк сортларга бүләләр.
Көньяк сортлы суганнар, гадәттә, озак сакланмый. Алар бик әче түгел. Шул сәбәпле мондый төр суганнарны татлы суган дип тә атыйлар һәм күбрәк салатлар өчен кулланалар.
Әгәр дә көньяк сортларын урта полосада үстерергә ниятлисез икән, ул вакытта аларны рассадага утыртырга кирәк.
Төньяк сортлары күпкә әчерәк була, әмма алар озаграк саклана.
Вегетация вакытына карап, суганны тиз өлгерә торган (90-100 көн), уртача өлгерә торган (100-120 көн), соң өлгерә торганга (120 көннән дә күбрәк) бүләләр.
Төсе ягыннан суган сары һәм кызыл була. Көньяк төбәкләрдә шәмәхә суган (аны әле Ялта суганы дип тә атыйлар) популяр. Шулай ук ак суган бар, ул баллырак. Соңгысын озак саклап булмый: тиз чери һәм авыруларга бирешә торган була.
Әче суганнарның барысы да тиз өлгерә торган сортларга керә. Алар составында эфир майлары бик күп, алар шикәргә бай. Тик уңыш ягыннан андый сортлар бик сөендерми. Кабыгы да әллә ничә кат була.
Ярымәче сортлы суганнарның кабыгы әзрәк. Алар йомшаграк һәм уңышны махсус техника белән җыйганда аларга зыян килүе бар. Мондый төр суган озаграк өлгерә. Әче сортларга караганда аларның уңдырышлылыгы югарырак була. Татлы сортлы суганнар күп уңыш бирә, тик саклау ягыннан озак тормый.
Топ-7
Бамбергер – гөмбәчекләргә бирешми торган, уртача вакыт аралыгында өлгерә торган һәм үстерү өчен җайлы сортларның берсе. Ул артык тәрбия таләп итми. Озынчарак үсә торган бу сорт сусыл була.
Геркулес F1 - югары уңыш бирә торган гибрид сорт. Авыруларга бирешми, бөтенләй череми диярлек. Корылыкны яхшы кичерә. Түгәрәк формада, эре булып үсә.
Каба сортлы суган - ак төстә, кайчагында яшькелт була. Бу сорт суган чебененнән еш зыян күрә.
Ред Барон - иртә өлгерә торган суган. Түгәрәк формалы суган шәмәхә төстә була.
Сноуболл - тыштан да, эчтән дә ак төстәге түгәрәк суган. "Аталану"га чыдам булса да, чирләргә бирешә торган сорт.
Стурон сорты - түгәрәк, эче ак, кабыгы тыгыз, сары төстә. Авыруларга һәм "аталануга" чыдам сорт.
Сары Техас сортлы суган - иртә өлгерә торганнар исемлегенә керә. Түгәрәк, эре була, тамырлары череми.
Көньяк сортлы суганнар, гадәттә, озак сакланмый. Алар бик әче түгел. Шул сәбәпле мондый төр суганнарны татлы суган дип тә атыйлар һәм күбрәк салатлар өчен кулланалар.
Әгәр дә көньяк сортларын урта полосада үстерергә ниятлисез икән, ул вакытта аларны рассадага утыртырга кирәк.
Төньяк сортлары күпкә әчерәк була, әмма алар озаграк саклана.
Вегетация вакытына карап, суганны тиз өлгерә торган (90-100 көн), уртача өлгерә торган (100-120 көн), соң өлгерә торганга (120 көннән дә күбрәк) бүләләр.
Төсе ягыннан суган сары һәм кызыл була. Көньяк төбәкләрдә шәмәхә суган (аны әле Ялта суганы дип тә атыйлар) популяр. Шулай ук ак суган бар, ул баллырак. Соңгысын озак саклап булмый: тиз чери һәм авыруларга бирешә торган була.
Әче суганнарның барысы да тиз өлгерә торган сортларга керә. Алар составында эфир майлары бик күп, алар шикәргә бай. Тик уңыш ягыннан андый сортлар бик сөендерми. Кабыгы да әллә ничә кат була.
Ярымәче сортлы суганнарның кабыгы әзрәк. Алар йомшаграк һәм уңышны махсус техника белән җыйганда аларга зыян килүе бар. Мондый төр суган озаграк өлгерә. Әче сортларга караганда аларның уңдырышлылыгы югарырак була. Татлы сортлы суганнар күп уңыш бирә, тик саклау ягыннан озак тормый.
Топ-7
Бамбергер – гөмбәчекләргә бирешми торган, уртача вакыт аралыгында өлгерә торган һәм үстерү өчен җайлы сортларның берсе. Ул артык тәрбия таләп итми. Озынчарак үсә торган бу сорт сусыл була.
Геркулес F1 - югары уңыш бирә торган гибрид сорт. Авыруларга бирешми, бөтенләй череми диярлек. Корылыкны яхшы кичерә. Түгәрәк формада, эре булып үсә.
Каба сортлы суган - ак төстә, кайчагында яшькелт була. Бу сорт суган чебененнән еш зыян күрә.
Ред Барон - иртә өлгерә торган суган. Түгәрәк формалы суган шәмәхә төстә була.
Сноуболл - тыштан да, эчтән дә ак төстәге түгәрәк суган. "Аталану"га чыдам булса да, чирләргә бирешә торган сорт.
Стурон сорты - түгәрәк, эче ак, кабыгы тыгыз, сары төстә. Авыруларга һәм "аталануга" чыдам сорт.
Сары Техас сортлы суган - иртә өлгерә торганнар исемлегенә керә. Түгәрәк, эре була, тамырлары череми.